15 Kasım 2026 Pazar

 



HAYATLARINI BORÇ ÖDEMEKLE GEÇİRMİŞLERDİ


"Borç yiğidin kamçısıdır" demiş atalarımız. Borçlan ki, borcunu ödemek için çalış, çabala, gayret et, tembellikten kurtul anlamında. Geleneksel kültürümüzde borcunu ödeme imkanı varken ödemeyen, kaçınan veya verdiği sözü tutmayan kişilerin toplumdaki güvenilirliği ve ahlaki duruşu zedelenir ki, bunun için de "Borç namustur" deyimi eskiden bugünlere dek gelmiştir. 

Öyle ki, Anadolu Selçuklu Devleti ve Osmanlı İmparatorluğu döneminde lonca ve ahilik teşkilatlarında yazılı senetler yerine söz esas alınırdı. Bir esnafın ya da tüccarın verdiği söz, onun piyasadaki tek teminatıydı. Borcunu zamanında ödemeyen veya söz verip de yerine getirmeyen kişi, toplum içinde "namusunu" (güvenilirliğini) kaybetmiş sayılır ve ticari hayattan dışlanırdı.

O zamanlar öyleydi ama günümüzde borç içinde olmayan var mı? diye sorabilirsiniz. Cevabınızın "Hayır, yok" olacağını varsayıyorum. Ya da şöyle sorayım; paranızı herhangi bir yere yatırdınız ve kaybettiniz mi? diye. Cevabınız evet ise dünyaca ünlü kişilerin, hatta parlak zekalı olanların bile paralarını batırdıklarını, borçlarını ödemek için bir ömür çalıştıklarını söylersem, birazcık teselli bulur musunuz?

Mark Twain. (Vikipedi)

- Mark Twain, buhar makineleri, deniz telgrafları ve matbaacılık gibi çeşit çeşit makinelerin buluşlarına para yatırmış ve yüz bin dolar kaybetmişti. Twain'in para yatırmadığı tek bir yeni buluş vardı; o da telefondu. Telefona para yatırmayı reddetmişti. Oysa telefon, yatırımcılarına milyonlar kazandırmıştı. Akrabası ile ortak giriştiği işte ise varını yoğunu kaybetmişti.

Twain'ın borçlarını ödemek için yakın dostu H.H. Rogers'in yardımını kabul etmediği gibi hayranları tarafından milli yardım adı altında topladıkları paraları da kabul etmemiş ve hepsini sahiplerine iade etmişti. Tüm borçlarını kendisi ödemekte ısrar etti. Bunun için de hayatı boyunca en nefret ettiği şeyi yaptı, konferanslar verdi. Bütün dünyayı dolaşarak verdiği konferanslar tam altı yıl sürmüş ama sonunda bütün borçlarını ödemişti.

İngiltere Kralı II. Charles. (The Guardian)

- İngiltere Kralı II. Charles, o kadar borca batmıştı ki günümüz Amerika'sındaki  Pensilvanya denilen bölgeyi 75 Dolar karşılığında William Penn'e satmıştı.



- Ünlü Fransız yazarı Balzac, o derece borçluydu ki, kapısı çalındıkça açmazdı (Günümüzde Balzac Müzesi). Balzac, edebi dehasıyla büyük gelirler elde etse de antika eşyalara, pahalı kıyafetlere ve lüks harcamalara olan zaafı yüzünden kazandığından fazlasını harcamaya devam etmiştir. Matbaa, ananas serası ve gümüş madeni gibi ticari girişimleri de başarısızlıkla sonuçlanınca 1850 yılında hayatını kaybettiğinde ardında yine yüklü miktarda ödenmemiş borç bırakmıştır. (*)

Balzac'ın borç ve para temasını işlediği "Cesar Birotteau" ve Eugenie Grandet romanları ile borçtan kaçış taktiklerini mizahi bir dille anlattığı "Beş Para Ödemeden Borç Ödeme Sanatı" kitabı, borçlarından ne kadar muzdarip olduğunun göstergesi değil midir?

Abraham Lincoln. (Vikipedi)

- Abraham Lincoln, 1861-1865 yılları arasında görev yapan Amerika Birleşik Devletleri'nin 16. Başkanı ve ülkenin ilk Cumhuriyetçi başkanıdır.Amerikan İç Savaşı sırasında Amerikalıları anayasal bir birlik olarak yönetmiş, köleliğin kaldırılmasında kilit rol oynamış, 1865 yılında bir suikast sonucu hayatını kaybetmiştir.

Abraham Lincoln, gençliğinde, ayyaş bir ortakla birlikte bakkal dükkanı açmış. İşler bozulmuş, ortağı ölmüş, borçları ödemek de Lincoln'a kalmıştı. Hukukçu olan Lincoln, istese bu borçlardan hukuki oyunlarla kurtulabileceği halde, Lincoln tutumlu davranmış, para biriktirmiş ve tam on bir sene uğraşarak borçlarını faizleri ile birlikte ödemişti.

Lincoln'un karısı da borca batmış, borçlarını ödemek için elbiselerini, kürklerini ve mücevherlerini satmak zorunda kalmıştı. Beyaz Saray'dan ayrılırken, paraya ihtiyacı yüzünden ölen kocasının markasını taşıyan gömleklerini dahi satmıştı.


General Grant. (Vikipedi)

- Hiram Ulysses Grant (1822-1885), Amerikan İç Savaşı sırasında Kuzeyli(Birlik) ordularının başkomutanlığını üstlenen kahraman general, rakibi olan General Lee'yi mağlup ederek, Amerika Birleşik Devletleri'nin 18. Başkanı seçilmiştir.

Başkanlıktan sonra ömrünün son senelerinde iki kişi Grant'ı iş hayatına sürüklemişler ve onun temiz şöhretini türlü türlü kirli işlere alet ederek Amerika halkının 16 milyon dolarını soymuşlardı. Daha sonra felaket baş gösterdiğinde  Grant, çiftliğini, Philadelphia ve New York'taki evlerini hatta kılıçlarını ve kendisine hediye edilen savaş hatıralarını verip borç yükünden kurtulmaya çalışmıştır. 

General Grant'ın beş parası kalmadıktan başka, kanserden de ölüyordu. Öldükten sonra, karısının yoksulluk içinde kalacağını anlayıp hatıralarını yazmaya karar verdi. Kanser ilerledikçe de yazmaya devam etti, son bölümü ölümünden üç gün önce bitirdi. Mark Twain bu eseri yayımlamış ve General Grant'ın karısına yarım milyon dolar telif hakkı vermişti. 

Tarihin tozlu raflarında yer alan bu ünlülerden başka, günümüzde iflas eden ve ağır borç yükü altına giren ünlüler de vardır. Michael Jackson, Mike Tyson, Nikolas Cage bunlardan sadece birkaçıdır. Ne demeli bilmem ki? "Borç alan dert alır" demekten başka...


Kaynaklar:

(*) theatlantic.com, Haziran 1886 Sayısı.

- Dale Carnegie, MEŞHUR ADAMLARIN MEÇHUL TARAFLARI. DORSİLON Yayınları. Ağustos 2026.

- Vikipedi. 



31 Ekim 2026 Cumartesi

 



ALMANYA'NIN FİNANS MERKEZİ FRANKFURT HAKKINDA BİLGİLER



Frankfurt am Main, Almanya'nın Hessen eyaletinin en büyük ve nüfus bakımından ülkenin beşinci büyük şehridir. Main Nehri kıyısında yer alan Frankfurt, Avrupa'nın en önemli finans, ticaret, fuar ve ulaşım merkezlerinden biridir. 




Frankfurt'a bu adı, Orta Çağ'da Fransa ve Almanya'nın bazı bölgelerini yöneten Frankların kralı Şarlman vermiştir. Saksonlara karşı kazandığı bir savaştan sonra, zaferini anmak için şehre "Frankların Geçidi" veya Frankfurt adını vermiştir.

Frankfurt, Main Nehri kıyısında yer alması ve çarpıcı gökdelenlere sahip olması nedeniyle "Mainhattan" olarak da bilinir. Almanya'nın en yüksek 15 gökdeleninin 14'ü Frankfurt'ta bulunuyor. Şehrin güzel bir manzarasını görmek için, Frankfurt'un en yüksek gözlem noktası olan MAIN Kulesi'nin 55. katına çıkabilirsiniz. En yüksek bina ise 260 metre yüksekliğindeki Commerzbank Kulesi'dir.





Frankfurt'un simgelerinden biri olan Eschenheimer Turm (Kulesi), etkileyici bir Orta Çağ kulesi olup, 15. yüzyılın başlarında inşa edilmiştir. Bu yapı, zamanında şehri çevreleyen surların önemli bir parçasıdır. 




Europaturm (Avrupa Kulesi), Frankfurt'ta bulunan, 337,5 metre yüksekliğindeki ikonik bir haberleşme ve televizyon kulesidir.



Frankfurt'un Willy-Brandt-Platz meydanında yer alan ikonik Euro-Skulptur'un (Euro Heykeli) arkasında Eurotower (eski Avrupa Merkez Bankası binası yer almaktadır.


II. Dünya Savaşı'nda büyük oranda yıkılan şehir merkezi (Altstadt) kısmen yeniden inşa edilmiştir. Kutsal Roma İmparatorlarınıntaç giyme törenlerinin yapıldığı belediye binası Römer ve çevresindeki Römerberg meydanı en ünlü tarihi bölgelerdir.








Dünyaca ünlü Alman şair, yazar ve devlet adamı Goethe, Frankfurt'ta doğdu ve büyüdü. Goethe'nin ailesiyle birlikte yaşadığı evi müze haline getirilmiş. Üç katlı evi gezdim, fotoğrafladım ve yazdım.



Frankfurt, matbaa makinesinin mucidi Johannes Gutenberg'in memleketiydi. Şehir merkezindeki Rossmarkt meydanında, ona ve matbaa makinesinin ilk finansörlerine adanmış bir anıt bulunmaktadır. 

Çocukların severek dinlediği, okuduğu Külkedisi, Rapunzel, Pamuk Prenses, Uyuyan Güzel gibi birçok masalı derleyen Grimm Kardeşler, Frankfurt'a sadece 25 kilometre uzaklıktaki Hanau'da yaşamışlardır. Daha sonra eğitim görmek için 100 kilometre uzaklıktaki Marburg şehrine taşınmışlardır. 

Frankfurt, Frankfurter'in (sosisli sandviç) anavatanıdır. İlginç bir şekilde, "Hot Dogs" aynı zamanda  "Frankfurter" olarak da bilinir ve bu yemek adını şehrin kendisinden alır. Frankfurter Würstchen'lerin, imparatorluk taç giyme törenleri gibi özel etkinlikler sırasında insanlara dağıtıldığı söylenir. Ayrıca, Frankfurt kenti ve Hessen eyaletinin geleneksel elma şarabı (Apfelwein) ünlüdür. 

Frankfurt'un Almanya'nın ortasında yer alması ve hem uzun hem de kısa mesafeli seyahatlar için bir ulaşım merkezi olarak kullanılması nedeniyle Deutsche Bahn, Frankfurt Merkez İstasyonu'nu Almanya'nın en önemli istasyonu olarak adlandırılmaktadır. Merkez Tren İstasyonu'nun ön cephesinin çatısında Dünyayı omuzlarında taşıyan Atlas heykeli bulunmaktadır. 

Avrupa'nın dördüncü büyük (ve Almanya'nın en büyük) havalimanı olan Frankfurt Havalimanı üzerinden aktarmalı uçuşlar yapılıyor. Yılda 60 milyondan fazla yolcu ağırlıyor. 460 binden fazla uçuş gerçekleştiriliyor ve 2 milyon tondan fazla kargo taşınıyor.





Yazımı Hazırlarken Yararlandığım Kaynaklar:

- meininger-hotels.com/blog (Google çevirisinden)

- AI Bakışı

Not: Tüm fotoğraflar tarafımdan çekilmiştir. İznim olmadan kullanılamaz!



19 Ekim 2026 Pazartesi

 



HER YIL EKİM AYINDA ALMANYA TURUNCUYA BOYANIYOR!




Bu yıl Ekim ayının başında Almanya'nın Frankfurt ve Köln şehirlerini gezdim. Frankfurt'ta bulunan Palmengarten Botanik Bahçesi içinde turuncu rengin ağırlıklı olduğu çeşitli büyüklük ve şekillerde bal kabaklarının sergilendiğini görmek beni şaşırttı doğrusu. Öğrendim ki her yıl Ekim ayında Almanya'nın çeşitli kentlerinde "Bal Kabağı Festivali" düzenleniyormuş. Almanlar da bu festivallere büyük ilgi gösteriyorlarmış. Bal kabağı Almanlar için neden bu kadar önemli diye merak ettim ve araştırdım. Almanya köklü bir tarım ve hasat kültürüne sahip ve yıl boyunca belirli sebze ve meyvelere adanmış çok sayıda geleneksel festival düzenlenmekte.  Kabak Festivali, ki en ünlüsü, Soğan Pazarı Festivali, Kuşkonmaz Festivali, Elma Festivali, Alman Bağbozumu Festivali, gibi.

Almanya'da, İngiltere ve Belçika'da her sonbahar bal kabaklarının sergilenmesi ve sokakların, evlerin bal kabaklarıyla donatılması ve festivaller düzenlenmesi, hasat mevsiminin kutlanması, kültürel gelenekler ve mevsimsel geçişin sembolize edilmesiyle ilgilidir. Olgunlaşan bal kabakları Ekim ayında hasat edilir. Avrupa'da kış öncesi yapılan bu son büyük hasat tarih boyunca bolluğun ve bereketin simgesi olmuştur. Bu nedenle de bal kabakları kapı ve pencere önlerinde ve meydanlarda sergilenerek doğanın sunduğu nimetlere teşekkür edilir.

Cadılar Bayramı (Halloween) Ve Samhain Geleneği

Bal kabağı sergileme ve oyma geleneğinin kökeni, aslında Keltlerin sonbaharın bitişi ve kış mevsiminin başlangıcını kutladığı antik Samhain Festivali'ne dayanır. Eski İrlanda ve İskoçya geleneklerinde, kötü ruhları korkutup kaçırmak için şalgam ve yaban havuçlarının içi oyulur ve içine mum konularak fener ( Jack-o- lentern) yapılırdı. Bu gelenek Amerika'ya göç eden Avrupalılar tarafından oranın yerli ürünü olan ve oyulması daha kolay olan büyük bal kabaklarıyla birleştirildi. Zamanla bu yeni Amerikan tarzı bal kabağı kültürü, popüler kültürün de etkisiyle Avrupa'ya güçlü bir şekilde geri döndü. 

Almanya, Avusturya ve Belçika gibi ülkelerde sonbahar dönemi adeta bir "Bal Kabağı Zamanı" (Kürbiszeit) olarak adlandırılır.  Günlerin kısaldığı, havaların soğumaya başladığı, yaprakların döküldüğü kış öncesinde bal kabaklarının turuncu ve sarı renkleri sıcacık bir görsel şölen sunar.

Almanya'daki en ünlü bal kabağı festivali Ludwigsburg'da (Stuttgart) yapılır. Her yıl 450 binden fazla bal kabağı kullanıldığı, devasa heykellerin ve sanatsal figürlerin yapıldığı dünyanın en büyük bal kabağı festivalidir. 

Ayrıca Almanya genelindeki neredeyse tüm kırsal kasaba ve şehirlerde bölgesel olarak kutlanan, belirli bir meyve ve sebzeye odaklanmak yerine, tüm yılın ürün bolluğuna şükretmek amacıyla düzenlenen genel bir hasat festvali daha vardır; Geleneksel Hasat Teşekkür Festivali (Erntedankfest). Kiliseler ve kasaba meydanları taze toplanmış meyveler, sebzeler, dev kabaklar ve tahıllarla donatılır ve geçit törenleri yapılır. 

Not: Bal kabağının anavatanı Orta Amerika ve Meksika'dır.






Yazımı Hazırlarken Yararlandığım Kaynak: AI Bakışı.

Not: Tüm fotoğraflar Frankfurt-Palmengarten'de tarafımdan çekilmiştir. İznim olmadan kullanılamaz!


15 Ekim 2026 Perşembe

 


PALMENGARTEN FRANKFURT/ALMANYA




Frankfurt'un en ünlü ve popüler doğa kaçamağı olan Palmengarten Frankfurt, 22 hektarlık devasa bir alana yayılan botanik bahçesidir. Frankfurt am Main şehrinin Westend-Süd semtinde bulunmaktadır.

Dünyanın farklı iklim kuşaklarından gelen yaklaşık 13.000 bitki türüne ev sahipliği yapar. 1869 yılından kalma tarihi çelik-cam mimarisiyle Palmenhaus (Palmiye Evi), sizi çöllerden yağmur ormanlarına götüren Tropicarium seraları ve rengarenk kelebekleri görebileceğiniz Kelebek Evi vardır. Tarihi Palmenhaus, 18 metre yüksekliğindeki devasa cam serası ile  Avrupa'nın en büyük botanik gösteri evlerinden biridir. 

Botanik bahçesinde, tropikal, subtropikal, çöl bitkileri, palmiyeler, orkideler, güller ve bambular için ayrılmış çok sayıda tematik sera ve açık hava peyzajı bulunur.

Park içinde çocuklar için oyun alanları, mini golf sahası yer alır. Küçük bir tren turu, tekne gezintileri yapılır. 

(Kaynak: AI Bakışı)

Not: Fotoğrafların tümü tarafımdan çekilmiştir. İznim olmadan kullanılamaz!